مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) قرآن شناخت 2008-1987 14 1 2022 01 31 بررسی آرای مفسران درباره‌ی چیستی ربوبیت و الوهیت فرعون 41 60 233 FA فتح الله نجارزادگان استاد - دانشگاه تهران، پردیس قم زهره بابااحمدی عضو هیئت علمی - شهید چمران اهواز 0000000181950419 Journal Article 2021 06 02 The Holy Qur'an reports Pharaoh's claim about his Lordship and divinity in several verses. The commentators' point of view has serious shortcomings in explaining the meaning of Pharaoh. The main of these shortcomings are related to neglect of the semantic connection of the two words "Lord" and "God" and also the lack of comprehensive in the Qur'anic verses in this regard. First, This study examines the semantic connection and terminology of the words of "Lord" and "God", by using of library method in collecting materials, the documentary method in quoting views, and the descriptive-analytical method in reviewing data, then the view of the commentators have been evaluated based on a systematic look at the verses in this field and the classification of Pharaoh's life in three periods: The period before the Mission and movement of Moses to guide him; 2. The period of reasoning and argument of Prophet Moses with Pharaoh for the Lordship of the Almighty; 3. The time of showing miracles to him. In the end, Pharaoh considered himself as "Lord" and "God" in all three stages; however, he was not ignorant of the Lordship and divinity of God; rather he denied it out of knowledge and stubbornness قرآن کریم در چند آیه ادعای فرعون را دربارة ربوبیت و الوهیتش گزارش کرده است. دیدگاه مفسران در تبیین مراد فرعون با کاستی های جدی روبه روست. بخش عمدة این کاستی ها در غفلت از پیوند معنایی دو واژة «ربّ» و «اله» و نیز عدم جامع نگری در آیات قرآنی در این زمینه است. در این پژوهش با روش کتابخانه ای در گردآوری مطالب، شیوۀ اسنادی در نقل دیدگاه ها، و روش توصیفی ـ تحلیلی در بررسی داده ها، ابتدا به اصطلاح شناسی واژه های «رب» و «اله» و رابطة معنایی این دو پرداخته شده، سپس دیدگاه مفسران با نگاهی نظام مند به آیات در این زمینه و دسته بندی زندگی فرعون در سه دوره ارزیابی گردیده است: 1. مقطع پیش از رسالت و حرکت حضرت موسی برای هدایت او؛ 2. مقطع محاجّه و استدلال حضرت موسی با فرعون برای ربوبیت حق تعالی؛ 3. زمان نشان دادن معجزات به وی. نتیجه آنکه فرعون در همة مقاطع سه گانه، خود را «رب» و «اله» می دانست؛ این در حالی بود که وی به ربوبیت و الوهیت خدا جاهل نبوده؛ بلکه از سر علم و لجاجت آن را انکار می کرد. https://qoranshenakht.nashriyat.ir/sites/qoranshenakht.nashriyat.ir/files/article-files/3_22.pdf