مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) قرآن شناخت 2008-1987 18 2 2025 10 07 مطلق بودن فهم متن 7 27 5003997 10.22034/qoranshenakht.2026.5003997 FA مصطفی کریمی دانشیار - گروه علوم قرآن و تفسیر مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) 0009-0005-6551-3418 Journal Article 2026 06 28 One of the fundamental challenges in Qur’anic exegesis is the question of whether understanding a text is absolute or relative. The central question is whether an absolute understanding, independent of the exegete’s presuppositions, can be attained. Employing a descriptive-analytical approach and a library-based method, this study examines the possibility of an absolute understanding of the Qur’an. Its aim is to provide a basis for adjudicating among different interpretations of the Qur’an and for benefiting from its guidance by demonstrating the possibility of access to the divine intent. The findings indicate that, on the basis of arguments such as the determinacy of word meaning through linguistic convention, the rule-governed nature of understanding, the possibility of certain understanding, and the Qur’an’s guiding purpose, absolute understanding is possible. Verses indicating reflection (tadabbur) and challenge (taḥaddī), as well as traditions prohibiting exegesis by personal opinion, also support this view. Consequently, the meaning of the text is fixed and determinate, and different understandings can be evaluated according to the criterion of attaining this final meaning. This principle plays an essential role in validating interpretations and preventing unregulated readings of the Qur’an. یکی از چالش‌های بنیادین در تفسیر قرآن، مسئلۀ «مطلق یا نسبی بودن فهم متن» است. پرسش اصلی آن است که آیا می‌توان به فهمی مطلق، فارغ از پیش‌فرض‌های مفسر دست یافت یا خیر؟ این پژوهش با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی و روش کتابخانه‌ای، امکان وقوعی فهم مطلق از قرآن را بررسی می‌کند. هدف، زمینه‌سازی برای داوری میان تفاسیر مختلف قرآن و بهره‌مندی از هدایتگری آن، با اثبات امکان دستیابی به مراد الهی است. یافته‌ها نشان می‌دهد بر اساس ادله‌ای چون تعین معنای الفاظ در اثر وضع، ضابطه‌مندی فهم، امکان فهم یقینی و هدف هدایت‌گری قرآن، فهم مطلق امکان‌پذیر است. آیات دال بر تدبر و تحدی و روایات نهی‌کننده از تفسیر به رأی نیز مؤید این دیدگاه هستند. درنتیجه، معنای متن ثابت و متعین است و فهم‌های مختلف بر اساس معیار دستیابی به این معنای نهایی قابل داوری‌اند. این مبنا در اعتبارسنجی تفاسیر و جلوگیری از قرائت‌های بی‌ضابطه از قرآن نقش اساسی دارد. https://qoranshenakht.nashriyat.ir/sites/qoranshenakht.nashriyat.ir/files/article-files/5003997-1794048417.pdf