, Volume 13, Issue 2, No 25, Year 2025 , Pages 45-60

    The Position of the Qur'an Based on Islamic Jurisprudence Citations of the Ahl al-Bayt

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    Mohammad reza Jabbari / Associate Professor at Imam Khomeini Educational and Research Institute / jabbari38@yahoo.com
    ✍️ Ali aminrostami / Scientific and Research Fellow at Imam Khomeini Institute / ali.amini1353@yahoo.com
    Abstract: 
    In hadith, jurisprudential and historical sources, there are many narrations by the infallible Imams expressing the issues regarding Islamic jurisprudence based on the noble verses of the Qur'an. Using descriptive-analytical method, this research tries to explain the hadiths indicating the Islamic jurisprudential citations of the Ahl al-Bayt regarding the Holy Qur’an. By stating some Islamic jurisprudential issues based on the Qur'an in addition to explaining some divine rules in the field of Qur’anic jurisprudence, the paper shows that the infallible Imams tried to teach others that using the general rules and principles of ijtihad derived from the Qur'an and methods of inference from revelation is necessary for discovering the Shari'a rulings, and other ways that do not rely on the Qur'anic principles and the prophetic tradition are the ways which lead to deviation
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :جایگاه قرآن در استنادهای فقهی اهل‌بیت علیهم السلام
    Abstract: 
    روایات فراوانی از امامان معصوم علیهم السلام در بیان مسائل فقهی با استناد به آیات شریف قرآن در منابع حدیثی، فقهی و تاریخی بیان شده است. در این نوشته می کوشیم با روش توصیفی ـ تحلیلی، به تبیین احادیث بیانگر استنادهای فقهی اهل بیت علیهم السلام به قرآن کریم بپردازیم و این واقعیت را بنمایانیم که آن بزرگواران با بیان برخی نکات فقهی مستند به قرآن، علاوه بر تبیین برخی احکام الهی در حوزه‌ی فقه قرآنی، کوشیدند به دیگران بیاموزند که استفاده از قواعد کلی و اصول اجتهادی متخذ از قرآن، و روش های استنباط از کلام وحی، برای کشف احکام شرعی ضروری است و راه های دیگر که متکی به مبانی قرآنی و سنت نبوی نیست، راه انحراف است. 
    References: 
    • شريف رضي، 1379، نهج البلاغه، چ پنجم، فيض‌الاسلام، تهران.
    • ابن‌شعبه حرانى، حسن ‌بن‌ على، 1363ق، تحف العقول، چ دوم، تصحيح على‌اكبر غفارى، قم، انتشارات اسلامي وابسته به جامعه مدرسين.
    • ابن‌شهر‌آشوب مازندرانى، محمد بن‌ على، ‏1379ق، مناقب آل أبي‌طالب، قم، علامه.
    • ابن‌طيفور احمد ‌بن‌ ابي‌طاهر، بي‌‌تا، بلاغات النساء، قم، شريف رضي.
    • ابن‌منظور، محمد بن‌ مكرم، 1414ق‏، لسان العرب، چ سوم، تصحيح جمال‌الدين ميردامادى، بيروت، دارالفكر.
    • اربلي، علي ‌بن‌ الحسين، 1381ق، کشف الغمه، تصحيح سيدهاشم رسولي محلاتي، تبريز، بني‌هاشمي.
    • بحرانى، سيدهاشم‌، 1374، البرهان في تفسير القرآن‏، تصحيح قسم الدراسات الإسلامية مؤسسة البعثة، قم، مؤسسة بعثت‏.
    • برقى، احمد بن‌ محمد‌ بن‌ خالد، 1371ق، المحاسن‏، چ دوم، تصحيح جلال‌الدين محدث، قم‏، دارالكتب الإسلامية.
    • پيشوايي، مهدي؛ پيشوايي، فريده، 1392، «استنباط‌هاي فقهي تفسيري ائمة اطهار از آيات الاحکام غير مشهور»، علوم قرآن و حديث، ش13، ص111ـ130.
    • حر عاملى، محمد بن ‌حسن‏، 1409ق، وسائل الشيعه، قم، مؤسسة آل البيت.
    • حسيني ميرصفي، سيده‌فاطمه، 1395، «روايات تفسيري امام جواد»، علوم قرآن و حديث، ش 91، ص85ـ98.
    • حلي، حسن ‌بن ‌يوسف،1371، جوهر النضيد، چ پنجم، تصحيح محسن بيدارفر، قم، بيدار.
    • حميرى، عبدالله ‌بن‌ جعفر، 1413ق، قرب الإسناد، قم، مؤسسة آل البيت‏.
    • سبحاني، جعفر، 1392، مناظره‌هاي معصومان، قم، توحيد.
    • سيوطي، جلال‌‌الدين عبدالرحمن‌ بن ‌ابى‏بكر، 1404ق، الدر المنثور فى التفسير بالمأثور، قم، كتابخانة عمومى آيت‌الله مرعشى نجفى.
    • شهيد ثانى، زين‌الدين‌ بن‌ على عاملي، 1409ق، حقايق الايمان مع رسالتي الاقتصاد و العداله، تحقيق سيدمهدي رجايي، قم، مکتبة آيت‌الله مرعشي نجفي.
    • صادقي فدکي، سيدجعفر، 1395، «پژوهشي در قواعد فقهي قرآن و گستره آن»، پژوهش‌هاي فقهي، ش1، ص37ـ72.
    • صدوق، محمد بن‌ على، 1376، الأمالي، چ ششم، تهران، كتابچي.
    • ـــــ ، 1378ق، عيون أخبار الرضا، تصحيح مهدي لاجوردي، تهران،‏ جهان‏.
    • ـــــ ‏، 1385، علل الشرائع‏، قم‏، كتابفروشى داورى.
    • ـــــ ، 1413ق، ‏من لايحضره الفقيه، چ دوم، تصحيح علي‌اکبر غفاري، ‏قم، انتشارات اسلامي وابسته به جامعة مدرسين‏.
    • صفار، محمد ‌بن‌ حسن، 1404ق، بصائر الدرجات في فضائل آل محمد، چ دوم، تصحيح محسن کوچه‌باغي، قم، کتابخانة آيت‌الله مرعشي.
    • طبرسى، ابومنصور احمد ‌بن ‌على، 1403ق، الإحتجاج، تحقيق محمدباقر خرسان، مشهد، مرتضى.
    • طبرسى، فضل‌ بن ‌حسن، 1372، مجمع البيان‏، چ سوم، تصحيح فضل‌الله يزدي طباطبايي و سيدهاشم رسولي، تهران، ناصرخسرو.
    • طبسي، محمدجواد، 1386، «سيرة قرآني امام رضا»، علوم قرآن و حديث، ش69، ص39ـ45.
    • طوسى، محمد بن‌ حسن، 1390، الإستبصار، تصحيح حسن الموسوي خرسان، تهران، دارالكتب الإسلاميه.
    • ـــــ ‏، 1407ق (ا)، تهذيب الاحكام، چ چهارم، تصحيح حسن الموسوى ‏خرسان، تهران، دارالكتب الإسلاميه‏.
    • ـــــ ، 1407ق (ب)، الخلاف، تحقيق سيدعلي خراساني و ديگران، قم، مؤسسه النشر الاسلامي.
    • عروسي حويزى، عبدعلى ‌بن‌ جمعه، 1415ق‏، نور الثقلين‏، چ چهارم، تصحيح سيدهاشم‏ رسولى محلاتي، قم، اسماعيليان.
    • عزيزي‌کيا، غلامعلي، 1394، «نگاهي به گستره بهره‌گيري از قرآن در احاديث فريقين»، مطالعات تطبيقي قرآن و حديث، ش5، ص5ـ25.
    • علي‌دوست، ابوالقاسم، 1389، «امام علي و فقه»، دانشنامة امام علي، چ پنجم، زير نظر علي‌اکبر رشاد، تهران، پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي.
    • عياشى، محمد ‌بن‌ مسعود، 1380ق، تفسير العياشي، تصحيح سيدهاشم رسولي، تهران، علميه.
    • فخر رازي، محمد ‌بن‌ عمر، 1420ق، تفسير الکبير (مفاتيح الغيب)، چ سوم، بيروت، دارإحياء التراث العربي‏‏.
    • فهيمي‌تبار، حميدرضا، 1391، «تفسير فقهي اهل‌بيت از قصه‌هاي قرآني و رهيافت‌هاي آن»، علوم قرآن و حديث، ش 1، ص27ـ44.
    • فيض کاشاني، ملامحسن، 1406ق، الوافي، اصفهان، كتابخانة امام أمير المؤمنين على.‏
    • قرشي، سيدعلي‌اکبر، 1378، قاموس القرآن، چ هشتم، تهران، دارالکتب الاسلاميه.
    • قرطبي، محمد ‌بن ‌احمد، 1364، الجامع لاحکام القرآن، تهران‏، ناصرخسرو.
    • قمي، علي بن‌ ابراهيم، 1363، تفسير القمي، چ سوم، تحقيق سيدطيب موسوي جزايري، قم، دارالکتاب.‏
    • کليني، محمد ‌بن ‌يعقوب، 1407ق، الکافي، چ چهارم، تصحيح علي‌اکبر غفاري و محمد آخوندي، تهران، دارالکتب الاسلاميه.
    • مجلسي، محمدباقر، 1403ق، بحار الانوار، چ دوم، بيروت، دارإحياء التراث العربي‏.
    • مسلم ‌بن ‌حجاج، ‏1412ق، صحيح مسلم‏، تصحيح محمد فؤاد عبدالباقى، قاهره، دارالحديث‏.‏
    • مشايخي، قدرت‌الله، 1383، قاعده‌هاي فقهي، تهران، سازمان سمت و دانشگاه الزهراء.
    • معرفت، محمدهادي، 1379، تفسير و مفسران، قم، مؤسسة فرهنگي و انتشاراتي تمهيد.
    • مغربي، قاضي نعمان‌ بن ‌محمد، 1385ق، دعائم الإسلام‏، چ دوم، تصحيح آصف فيضى، قم‏، مؤسسة آل البيت.
    • مفيد، محمد بن ‌محمد بن‌ نعمان، 1413ق (1)، الارشاد في معرفة حجج الله علي العباد، تحقيق موسسة آل‌البيت لاحياء التراث، قم، كنگرة جهانى هزارة شيخ مفيد.
    • ـــــ ، 1413ق (ب)، المسائل السروية، قم، المؤتمر العالمي لألفية الشيخ المفيد.
    • مکارم شيرازي، ناصر و جمعي از نويسندگان، 1371، تفسير نمونه، چ دهم، تهران، دارالکتب الاسلاميه.
    • مکارم شيرازي، ناصر، 1382ق، القواعد الفقهيه، قم، صدر و دارالعلم.
    • منقري، نصر بن مزاحم، ‏1404ق، ‏وقعة صفين‏، چ دوم، تصحيح عبدالسلام محمد هارون، قم، مكتبة آية الله المرعشي النجفي.
    • نجمي، محمدصادق، 1383، سيري در صحيحين، چ هفتم، قم، دفتر انتشارات اسلامي.
    • وکيلي، هادي؛ نظري، حسن، 1395، «جايگاه قرآن در سيرة امام رضا»، تاريخ‌پژوهي، ش66، ص131ـ150.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Jabbari, Mohammad reza, aminrostami, Ali.(2025) The Position of the Qur'an Based on Islamic Jurisprudence Citations of the Ahl al-Bayt. , 13(2), 45-60

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Mohammad reza Jabbari; Ali aminrostami." The Position of the Qur'an Based on Islamic Jurisprudence Citations of the Ahl al-Bayt". , 13, 2, 2025, 45-60

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Jabbari, M, aminrostami, A.(2025) ' The Position of the Qur'an Based on Islamic Jurisprudence Citations of the Ahl al-Bayt', , 13(2), pp. 45-60

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Jabbari, M, aminrostami, A. The Position of the Qur'an Based on Islamic Jurisprudence Citations of the Ahl al-Bayt. , 2025; 13(2): 45-60